ලංකාවට විතරක් උරුම වලස් වඳුරා

Purple-faced Langur

අපේ රටේ වඳුරු විශේෂ කිහිපයක් හිටියත්, ඒ හැමෝටම වඩා පෙනුමෙන් වගේම හැසිරීමෙන් ගොඩක් වෙනස්, හරිම ගම්භීර සතෙක් තමයි වලස් වඳුරා. මූ ගැන ඔබ නොදන්නා විද්‍යාත්මක සහ පාරිසරික කරුණු කිහිපයක් තියෙනවා.

කවුද මේ වලස් වඳුරා?

• කුලය: මූ අයිති වෙන්නේ Cercopithecidae කියන පැරණි ලෝක වඳුරු කුලයටයි.

• විද්‍යාත්මක නාමය: Semnopithecus vetulus ලෙස හඳුන්වන මූ, ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික (Endemic) සතෙක්. ඒ කියන්නේ ලෝකයේ වෙන කිසිම රටක මුන් ස්වභාවිකව ජීවත් වෙන්නේ නැහැ.

• විශේෂ 4ක්: ලංකාවේ ඉන්න ප්‍රදේශය අනුව මුන් ප්‍රධාන උප-විශේෂ 4කට බෙදෙනවා (කඳුකර, බස්නාහිර, වියළි කලාපීය සහ දකුණු කලාපීය ලෙස).

ප්‍රමාණය

වලස් වඳුරා කියන්නේ ලංකාවේ ඉන්න සර්වභක්ෂක නොවන, ශාකභක්ෂක වඳුරන් අතරින් ලොකුම පෙනුමක් තියෙන එකෙක්.

• ශරීර ප්‍රමාණය: සාමාන්‍යයෙන් මුගේ සිරුර සෙන්ටිමීටර් 45 සිට 80 දක්වා දිගින් යුක්තයි.

• වලිගය: ශරීරයට වඩා දිගු වලිගයක් මූට තියෙනවා (සෙ.මී. 65 – 90ක් පමණ). ඒක ගස් උඩ සමබරතාවය තියාගන්න ගොඩක් උදව් වෙනවා.

• බර: වැඩිහිටි පිරිමි සතෙක් කිලෝග්‍රෑම් 3 සිට 9 දක්වා බර වෙන්න පුළුවන්.

• වර්ණය: මුළු ඇඟම තද කළු හෝ අළු පාට ඝන ලෝම වලින් වැහිලා තියෙනවා. නිකටේ තියෙන සුදු පාට “රැවුල” සහ දම් පාටට හුරු අඳුරු මුහුණ නිසා මූට ලැබෙන්නේ හරිම අභිමානවත් පෙනුමක්.

සීතලට ඔරොත්තු දෙන “වලස්” පෙනුම

මූට “වලස් වඳුරා” කියලා කියන්නේ විශේෂයෙන්ම නුවරඑළිය සහ හෝර්ටන් තැන්න වගේ කඳුකර ප්‍රදේශවල ඉන්න සත්තුන්ගේ සිරුර වලසෙක්ගේ වගේ ඉතාම ඝන ලෝම තට්ටුවකින් වැහිලා තියෙන නිසයි. මේකෙන් උන්ට කඳුකරයේ අධික සීතලෙන් ආරක්ෂා වෙන්න පුළුවන්.

කෑම වේල මොන වගේද?

මූ තනිකරම “නිර්මාංශ” සතෙක්.

• වැඩිපුරම කන්නේ වල් ගස්වල කොළ, මල් සහ නොමේරූ ගෙඩි වර්ගයි.

• සාමාන්‍ය රිළවුන් වගේ පලතුරු කන්න මූ එච්චර කැමති නැහැ. ඒ නිසාම තමයි මුන් මිනිස් වාසස්ථාන වලට එන්නේ නැතුව ඝන වනාන්තර වලම ඉන්න උත්සාහ කරන්නේ.

ලෝකයේ දුර්ලභම සතෙක්!

වලස් වඳුරා ලෝකයේ ඉන්න “වඳවී යාමේ තර්ජනයට දැඩිව මුහුණ දී ඇති” (Critically Endangered) සතුන් අතර ඉහළින්ම ඉන්නවා. විශේෂයෙන්ම බස්නාහිර පළාතේ ඉන්න විශේෂය (Western Purple-faced Langur) වාසස්ථාන අහිමි වීම නිසා ඉතාම වේගයෙන් වඳ වෙමින් පවතිනවා.

ඔයාලා නුවරඑළියේ හරි පීදුරුතලාගල කන්ද කිට්ටුව හරි සංචාරය කරද්දී මේ කළු රජාව දැකලා තියෙනවාද?

අපේ රටේ මේ වටිනා සම්පත ආරක්ෂා කරගන්න එක අපේ වගකීමක්. මේ තොරතුරු යාළුවෝ අතරත් Share කරන්න!

උපුටා ගැනීම : Unknown Diary