ලංකාවේ කඩොලාන අස්සේ හැංගිලා ඉන්න “නිහඬ මාරයා”

Jerdon’s Sea Snake

ඔයාලා දන්නවාද ලංකාව වටේ මුහුදේ මුහුදු සර්ප විශේෂ 13ක් පමණ ජීවත් වෙනවා කියලා? හැබැයි විශේෂම දේ තමයි, ඒ ඉන්න මුහුදු සර්පයන් ඔක්කොම උග්‍ර විෂ සහිත සර්පයන් වීම! ඒ හැමෝම අතරින් ලංකාවේ මුහුදේ ඉන්න දරුණුම සහ ආක්‍රමණශීලී විෂ සර්පයා තමයි “වාලක්කඩියා” (Hook-nosed Sea Snake). කලින් ලිපියකින් අපි මේ සර්පයා ගැන කතා කල.

අද අපි කතා කරන්න යන්නේ වාලක්කඩියාට නොදෙවෙනි මාරාන්තික විෂක් තිබුණත්, රහසිගතව කලපු සහ කඩොලාන අස්සේ ජීවත් වෙන, ගොඩක් අය නොදන්න තවත් භයානක “සයිලන්ට් කිලර්” කෙනෙක් ගැනයි.

ඒ තමයි Jerdon’s Sea Snake (සිංහලෙන් කඩොලාන මුහුදු සර්පයා).

විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණය

විද්‍යාත්මක නාමය: Kerilia jerdonii (කෙරිලියා ජර්ඩොනයි)

අයත් වන කුලය: Elapidae (එලපිඩේ කුලය) – ලෝකයේ ඉන්න දරුණුම විෂ සහිත නයින්, කරවලුන් සහ මාම්බාවන් අයත් වෙන්නේත් මේ සුපිරි විෂ සහිත කුලයටමයි.

ජීවත් වෙන රටවල්?

මොවුන් ඉන්දියන් සාගරය සහ ගිනිකොනදිග ආසියානු මුහුදු තීරයට ආවේණික සර්ප විශේෂයක්. ප්‍රධාන වශයෙන්ම මේ රටවල් අවට මුහුදේ මොවුන් දැකගත හැකියි:

ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව (විශේෂයෙන්ම බෙංගාල බොක්ක ආශ්‍රිතව)

බංග්ලාදේශය සහ මියන්මාරය

තායිලන්තය, මැලේසියාව, සිංගප්පූරුව සහ වියට්නාමය

ඉන්දුනීසියාව සහ කාම්බෝජය

1. පෙනුම පුංචියි – හැබැයි විෂ “නයි විෂ වගේ සිය ගුණයක්!”

මූ ප්‍රමාණයෙන් ගොඩක් ලොකු වෙන්නේ නැහැ. උපරිම වර්ධනය වෙන්නේ අඩි 2ක් හෝ 3ක් වගේ කුඩා ප්‍රමාණයකට (සාමාන්‍යයෙන් සෙන්ටිමීටර 60–90 පමණ). හැබැයි උගේ ප්‍රමාණය දැකලා රැවටෙන්න එපා! ශරීරගත වුණොත් මිනිසෙකුගේ ස්නායු පද්ධතිය විනාඩි ගණනකින් අකර්මණ්‍ය කරන්න පුළුවන් දරුණු නියුරොටොක්සින් (Neurotoxin) සහ මාංශපේශී දියකර හරින මයටොක්සික් (Myotoxic) විෂක් මූ සතුයි.

2. මූ ජීවත් වෙන්නේ ගැඹුරු මුහුදේ නෙවෙයි!

බොහෝ දෙනෙක් හිතන්නේ මුහුදු සර්පයෝ ඉන්නේ ගැඹුරු මුහුදේ විතරයි කියලා. හැබැයි මේ කඩොලාන මුහුදු සර්පයා වැඩිපුරම ගැවසෙන්නේ අපේ රටේ තියෙන ගංගා මෝයවල්, කලපු සහ කඩොලාන ආශ්‍රිත නොගැඹුරු මඩ සහිත ලවණ මිශ්‍ර ජලයේ. ඒ කියන්නේ මිනිස්සු නිතරම ගැවසෙන වෙරළාශ්‍රිත කලාපයට මූ ගොඩක්ම ලඟයි! උන්ගේ ප්‍රධාන ආහාරය වෙන්නේ කුඩා මසුන් සහ ආඳන්.

3. “හබල් වලිගය” සහ කොටින්ගේ වගේ පටි

මූව ලේසියෙන්ම අඳුරගන්න පුළුවන් ලක්ෂණ දෙකක් තියෙනවා:

උගේ ඔලිව්-කොළ හෝ ලා අළු පැහැති ඇඟ වටේට කොටියෙකුගේ වගේ කළු හෝ තද පාට ත්‍රිකෝණාකාර පටි වළලු 30-40ක් විතර පිහිටලා තියෙනවා. හිස ශරීරයට වඩා තරමක් කුඩා සහ පටුයි.

වලිගය කෙළවර වෙන්නේ වතුර පීනන්න පහසු වෙන විදිහට “හබලක්” (Paddle-shaped tail) වගේ පැතලි හැඩයකින්.

4. වාසනාවකට මූ “ලැජ්ජාශීලී” එකෙක්!

මේ තරම් දරුණු විෂක් තිබුණත්, ලංකාවෙන් මේ සර්පයා දෂ්ට කරලා මියගිය මිනිස්සු ගැන වාර්තා වෙන්නේ නැහැ. හේතුව තමයි මූ මිනිස්සුන්ව දැක්ක ගමන් බයවෙලා මඩ යට හෝ ගල් අස්සේ හැංගෙන්න බලන ලැජ්ජාශීලී සතෙක් වීම. උගේ විෂ දත් ගොඩක් කුඩා නිසා හදිසියේවත් ඇඟේ හැපුණත් හපා කන්න තියෙන ඉඩකඩ ගොඩක් අඩුයි.

ධීවර කර්මාන්තයේ යෙදෙන අය වගේම කලපු ආශ්‍රිතව විනෝද වෙන්න යන අයත් මඩ සහිත ජලයේ ඇවිදිනකොට ටිකක් කල්පනාවෙන් ඉන්න එක වටිනවා. මොකද පරිසර පද්ධතියේ සමතුලිතතාවය රකින්න උපකාරී වෙන මේ සත්තු, තමන්ට අනතුරක් වුණොත් විතරක් තමන්ගේ උපරිම ආයුධය පාවිච්චි කරන්න පෙළඹෙනවා.

ඔයාලත් කලපු හෝ කඩොලාන ආශ්‍රිතව මේ වගේ සර්පයන්ව දැකලා තියෙනවාද? කමෙන්ට් එකක් දාගෙන යන්න!

උපුටා ගැනීම : Unknown diary