ලෝකයේ අමුතුම හැඩයක් තියෙන කිඹුලා

Gharial (ගැරියල්)!

කිඹුලෙක් කිව්ව ගමන් අපේ ඔළුවට එන්නේ පළල් කටක්, ලොකු දත් තට්ටුවක් තියෙන දරුණු පෙනුමක්නේ. හැබැයි ඒ හැමෝගෙන්ම වෙනස් වුණු, ලෝකයේ ඉන්න අමුතුම පෙනුමක් තියෙන, ඒ වගේම අහිංසක කිඹුල් විශේෂයක් තමයි Gharial (ගැරියල්) කියන්නේ. උන්ගේ තියෙන විශේෂත්වය තමයි අඟුලක් වගේ දිගින් වැඩි, ඉතාම සිහින් හොටක් වැනි හකු පද්ධතියක් පිහිටලා තිබීම!

අද අපි බලමු ආසියාවේ ගංගාවල ජීවත් වෙන මේ අසාමාන්‍ය, මාරම ලස්සන කිඹුල් විශේෂය ගැන සම්පූර්ණ විස්තරය!

කවුද මේ Gharial කියන්නේ?

විද්‍යාත්මක නාමය: මුන්ව විද්‍යාත්මකව හඳුන්වන්නේ Gavialis gangeticus කියලා.

කිඹුල් කුලය (Family): සාමාන්‍ය කිඹුලන් (Crocodylidae) සහ ඇලිගේටර්වරුන්ගෙන් (Alligatoridae) වෙන් වුණු, මුන්ටම වෙන් වෙච්ච Gavialidae කියන සුවිශේෂී කුලයට තමයි ගැරියල්වරු අයිති වෙන්නේ.

ශරීර ප්‍රමාණය: මුන් ලෝකයේ ඉන්න දිගම කිඹුල් විශේෂවලින් එකක්! පිරිමි සතෙක් සාමාන්‍යයෙන් අඩි 15 සිට 20ක් (මීටර් 4.5 – 6ක්) විතර දිග වෙනවා. බර කිලෝග්‍රෑම් 160 සිට 250ක් විතර වෙනවා. (ගැහැණු සත්තු මීට වඩා ප්‍රමාණයෙන් කුඩායි).

ජීවත් වෙන ප්‍රදේශ: වැඩිපුරම දකින්න ලැබෙන්නේ ඉන්දියාවේ සහ නේපාලයේ තියෙන ගැඹුරු, වේගයෙන් ගලා බසින පිරිසිදු ගංගාවල විතරයි (විශේෂයෙන් චම්බල් සහ ගංගා නදී ආශ්‍රිතව).

මුන්ගේ තියෙන සුපිරිම විශේෂත්වයන් 5ක්!

1. මාළු බෑමටම හැදුණු සුපිරි හොට සහ දත් 110ක්!

ගැරියල්ලාගේ තියෙන සිහින්, දිග කට පිහිටලා තියෙන්නේ මිනිස්සුන්ව හෝ ලොකු සත්තුන්ව දඩයම් කරන්න නෙවෙයි — මාළු අල්ලන්නමයි! උන්ගේ කටේ ඉතාම තියුණු, ඉදිකටු වගේ උල් වුණු දත් 110ක් විතර පිහිටලා තියෙනවා. වතුර යටින් මාළුවෙක් වේගයෙන් පීනගෙන යද්දී, මේ සිහින් කට නිසා වතුරේ ප්‍රතිරෝධය අඩුවෙන් දැනෙන හන්දා ඉතාම වේගයෙන් කට හරවලා මාළුවාව ග්‍රහණය කරගන්න මුන්ට පුළුවන්. මුන්ගේ ප්‍රධානම ආහාරය මාළු විතරයි!

2. නහය උඩ තියෙන මැටි කලස (Ghara)

වැඩිහිටි පිරිමි ගැරියල්ලාගේ නහය කෙළවර ලොකු බල්බයක් වගේ ගැටිත්තක් හැදෙනවා. ඉන්දියානු භාෂාවෙන් මැටි කලස්වලට කියන්නේ “ඝරා” (Ghara) කියලා. මේ සත්තුන්ට “ගැරියල්” කියන නම හැදුණෙත් ඒ නිසයි. මේ ගැටිත්තෙන් උන් කරන්නේ වතුර යටදී හුස්ම පිඹිමින් විශාල ශබ්දයක් (Hissing/Buzzy sound) නිකුත් කරන එකයි. තමන්ගේ සහකාරියව ආකර්ෂණය කරගන්න සහ වෙනත් පිරිමි සතුන්ට තර්ජනය කරන්න උන් මේ ශබ්දය පාවිච්චි කරනවා.

3. ගොඩබිමට එන්න අකමැති වතුරේ රජෙක්

අනිත් කිඹුල්ලු වගේ ගොඩබිම දිගේ වේගයෙන් දුවන්න ගැරියල්ලාට බැහැ. උන්ගේ පාදවල තියෙන මාංශ පේශි ගොඩබිම ඇවිදින්න තරම් ශක්තිමත් මදි. ඒ නිසා උන් ගොඩබිමට එන්නේ බිත්තර දාන්න සහ අව්ව තැපීමට (Basking) විතරයි. හැබැයි වතුර ඇතුළේදී මුන් අතිශය වේගවත්, ඉතාම දක්ෂ පිහිනුම්කරුවන්!

4. දරුණු ලෙස වඳවීමේ තර්ජනයට ලක්වීම (Critically Endangered)

මේක තමයි කණගාටුදායකම කතාව. ලෝකයෙන්ම වඳවී යාමේ දරුණුතම තර්ජනයට ලක්වෙලා ඉන්න සත්ව විශේෂයක් තමයි ගැරියල් කියන්නේ. ගංගා දූෂණය වීම, වේලි ඉදිකිරීම සහ දැල්වලට අසුවී මියයාම නිසා මේ වෙනකොට මුළු ලෝකයේම ඉතිරිව ඉන්නේ වැඩිහිටි සතුන් 600-900ත් අතර ඉතාම සුළු ප්‍රමාණයක් විතරයි.

5. සුපිරි තාත්තලා සහ අම්මලා

ගැරියල් අම්මලා ගඟ අයිනේ වැලි කඳුවල බිත්තර 40ක් විතර දාලා, ඒ පැටව් බිහි වෙනකම් මාස දෙකකට වඩා කාලයක් ඉතාම ආදරයෙන් රැකබලා ගන්නවා. පැටව් ඉපදුණාට පස්සෙත් මාස කිහිපයක් යනකම් අම්මයි, තාත්තයි දෙන්නම එකතු වෙලා මේ පැටවුන්ව තමන්ගේ පිට උඩ තියාගෙන වතුරේ පීනමින් වෙනත් විලෝපිකයන්ගෙන් ආරක්ෂා කරනවා.

ඔබ දන්නවාද?

ගැරියල්ලාගේ පෙනුම බය හිතෙන සුළු වුණත්, උන් මිනිසුන්ට කිසිම වෙලාවක පහර දෙන්නේ නැහැ! උන්ගේ සිහින් හකු පද්ධතිය මිනිසෙකු වගේ විශාල සතෙකුට පහර දීලා තුවාල කරන්න තරම් ශක්තිමත් නැහැ. උන් දකින්න ලැබෙන්නේ අතිශය අහිංසක, ලැජ්ජාශීලී සත්ව විශේෂයක් විදිහටයි.

ඔයාලත් මේ වගේ අමුතු හැඩයකින් යුත් ගැරියල් කිඹුලෙක් ගැන කලින් අහලා තිබුණද? ඔයාලගේ අදහස් කමෙන්ට් එකක් දාගෙන යන්න!

උපුටා ගැනීම : Unknown Diary