අහස ඉරි තලන මැජික් එකේ රහස

මල්වෙඩි පිටුපස ඇති නොඇසූ කතාව!

අවුරුද්දක් සංගීතයක් කිව්ව ගමන් අපේ මතකයට එන්නේ අහස පාට කරන ලස්සන මල්වෙඩි සංදර්ශනයක්. හැබැයි මේ ඇසිපිය හෙලන මොහොතින් අහසේ මැවෙන රටා පිටුපස වසර දහස් ගණනක ඉතිහාසයක් සහ පුදුම හිතෙන විද්‍යාවක් හැංගිලා තියෙනවා කියලා ඔබ දැන සිටියාද? අද අපි මේ ලෑස්ති වෙන්නේ, අහස සිසාරා යන ඒ “ඩෝං” සද්දෙයි, මනස්කාන්ත පාටවල් වලයි ඇතුළේ තියෙන ඇත්තම රහස හෙළි කරන්නයි!

මල්වෙඩි ලෝකයට දායාද කළේ කවුද?

මල්වෙඩි වල ඉතිහාසය දිව යන්නේ මීට වසර 2,000 කටත් වඩා ඈත අතීතයකටයි.

• චීන සොයාගැනීම: මල්වෙඩි වල ආරම්භය සිද්ධ වෙන්නේ පැරණි චීනයෙන්. පුරාවෘත්ත වලට අනුව, චීන ජාතික අරක්කැමියෙක් අහම්බෙන් පොටෑසියම් නයිට්රේට්, සල්ෆර් සහ අඟුරු මිශ්‍ර කරලා උණ බම්බුවකට දාලා ගින්නට දැම්මම ඒක විශාල සද්දයක් එක්ක පිපිරී ගියා.

• භූතයින් එලවන්න: මුල් කාලයේ චීන ජාතිකයන් මේවා පාවිච්චි කළේ සතුට සමරන්න නෙවෙයි, නපුරු ආත්ම සහ භූතයින් පන්නා දැමීමටයි.

• යුද්ධයට: පස්සේ කාලෙක මේ තාක්ෂණය දියුණු වෙලා වෙඩි බෙහෙත් (Gunpowder) බවට පත් වුණා. යුරෝපයට මේ තාක්ෂණය ලැබුණට පස්සේ තමයි, විවිධ රසායනික ද්‍රව්‍ය එකතු කරලා අද අපි දකින පාට පාට මල්වෙඩි නිර්මාණය වුණේ.

මල්වෙඩියක් ඇතුළේ ඇත්තටම වෙන්නේ මොකක්ද?

අපි දකින එක මල්වෙඩියක් ඇතුළේ සංකීර්ණ කොටස් කිහිපයක් තියෙනවා:

1. අහසට විදීම (The Launch):

මුලින්ම වෙන්නේ මල්වෙඩිය තියලා තියෙන නළය පතුලේ තියෙන වෙඩි බෙහෙත් පත්තු වෙලා, ඇති වෙන වායු පීඩනයෙන් මල්වෙඩිය අහසට විසි වෙන එක. මේක හරියටම පොඩි රොකට් එකක් වගේ වැඩ කරන්නේ.

2. නියම වෙලාවට පිපිරෙන්නේ කොහොමද? (The Fuse):

මල්වෙඩිය අහසට ගිය ගමන්ම පිපිරෙන්නේ නැහැ. ඒක ඇතුළේ තියෙනවා Time Delay Fuse එකක්. ඒ කියන්නේ ගින්දර ඇතුළට යන්න වෙලාව ගන්න විදිහට හදපු නූලක්. මල්වෙඩිය උපරිම උසට ගියපු තැනදී තමයි ඒ ගින්දර ඇතුළේ තියෙන ප්‍රධාන වෙඩි බෙහෙත් තට්ටුවට ළඟා වෙන්නේ.

3. පාට මවන “තරු” (The Stars):

මල්වෙඩිය ඇතුළේ තියෙනවා “තරු” කියලා හඳුන්වන පොඩි රසායනික ගුලි වර්ගයක්. ඒ එක එක රසායනික ද්‍රව්‍ය පිච්චෙනකොට තමයි අපිට විවිධ පාටවල් පේන්නේ:

• රතු පාට: ස්ට්‍රොන්ටියම් (Strontium)

• නිල් පාට: තඹ (Copper) – මේක තමයි හදන්න අමාරුම පාට!

• කොළ පාට: බේරියම් (Barium)

• කහ පාට: සෝඩියම් (Sodium)

4. අහස දෙවනත් වෙන සද්දේ:

ඇතුළේ තියෙන වායූන් එකපාරටම රත් වෙලා ප්‍රසාරණය වෙනකොට ඇතිවෙන පීඩන තරංගය තමයි අපේ කනට “ඩෝං” කියන සද්දේ විදිහට ඇහෙන්නේ.

ඉතින් මීළඟ වතාවේ මල්වෙඩි සංදර්ශනයක් බලනකොට, ඒ දහස් ගණන් අවුරුදු පැරණි ඉතිහාසය සහ නවීන විද්‍යාවේ අපූරු එකතුවක් කියලා මතක් කරගන්න!

මේ වගේ තවත් රසවත් තොරතුරු දැනගන්න අපේ පිටුව Follow කරන්න අමතක කරන්න එපා!

උපුටා ගැනීම : Unknown Diary